بُراق حامیم

پایگاه خبری تخصصی هنر ایرانی اسلامی

علی خسروی

علی خسروی، از پیشگامان برجسته طراحی گرافیک و تصویرسازی ایران، در سن ۷۹ سالگی درگذشت. او که عمده فعالیت حرفه‌ای خود را به پیوند نقاشی و گرافیک معاصر ایران اختصاص داده بود، با خلق آثاری که بازتابی از نگاه هنری او به فرهنگ و زیست ایرانی بود، جایگاهی ماندگار در تاریخ هنر ایران یافت.


خسروی با پرتره‌نگاری از مشاهیر فرهنگی و هنری و همچنین بازآفرینی صحنه‌ها و فضاهای بومی ایران، آثار شاخصی از خود به یادگار گذاشت. کارنامه هنری او که از دهه ۱۳۵۰ تا سال‌های بعد را در بر می‌گیرد، در دوران تحولات گرافیک مطبوعاتی، پوستر سینمایی و طراحی جلد کتاب و مجله شکل گرفت و او توانست در این عرصه، نقشی اثرگذار ایفا کند.

این هنرمند برجسته، ۱۴ اسفند ۱۳۲۷ در کرمان متولد شد و تحصیلات خود را در رشته طراحی گرافیک در دانشکده هنرهای زیبای تهران به پایان رساند. پس از دوران تحصیل، وی مدتی در آتلیه مرتضی ممیز و سپس با قباد شیوا، از چهره‌های جریان‌ساز گرافیک مدرن ایران، همکاری کرد. این تجربیات، تأثیر بسزایی در شکل‌گیری زبان بصری او و ورودش به عرصه گرافیک کاربردی و مطبوعاتی داشت.

علی خسروی متولد ۱۴ اسفند ۱۳۲۷ در کرمان بود. او در سال ۱۳۴۷ وارد دانشگاه شد و کارشناسی خود را در رشته طراحی گرافیک از دانشکده هنرهای زیبای تهران دریافت کرد. این دوره آموزشی، که هم‌زمان با شکل‌گیری نسل مهمی از طراحان گرافیک ایران بود، زمینه ورود او را به فضای حرفه‌ای طراحی فراهم کرد.

پس از پایان تحصیل، خسروی مدتی در آتلیه مرتضی ممیز فعالیت کرد و سپس با قباد شیوا همکاری داشت؛ دو چهره‌ای که از جریان‌سازان اصلی گرافیک مدرن ایران به شمار می‌روند. این همکاری‌ها نقش مهمی در شکل‌گیری زبان بصری او داشت و او را در مسیر حرفه‌ای گرافیک کاربردی و مطبوعاتی قرار داد.

استفاده از نقاشی در بستر طراحی گرافیک یکی از ویژگی‌های قابل توجه کار خسروی محسوب می‌شود. او در بسیاری از پوسترها و جلدهای کتاب‌، از رویکردهای نقاشانه بهره گرفته و همین امر باعث شده آثارش در مرز میان تصویرسازی و طراحی گرافیک حرکت کنند.

تمرکز بر پرتره نیز از ویژگی‌های شناخته‌شده کار اوست و او در این حوزه نیز به عنوان یکی از طراحان مطرح در ایران شناخته می‌شود. برخی از  پرتره‌های او از چهره‌های شاخص فرهنگی و هنری ایران در سال ۱۳۹۴ توسط نشر نظر منتشر شد.

همچنین مجموعه‌ای از طراحی‌های پرتره او از چهره‌های موسیقی در کتابی با عنوان «نقشی به یاد» در سال ۱۳۷۰ منتشر شده که بخشی از نگاه او به چهره‌پردازی را مستند و ماندگار کرده است.

بخش دیگری از فعالیت حرفه‌ای خسروی به طراحی برای مطبوعات و سینما اختصاص دارد. طراحی روی جلد نشریه «نگین» در دهه ۱۳۵۰ و طراحی روی جلد نشریه «سروش» در دهه‌های ۱۳۶۰ و ۱۳۷۰ از جمله نمونه‌های شاخص فعالیت او در حوزه طراحی مطبوعاتی است. همچنین طراحی لوگو مجله «سروش» نیز از آثار او محسوب می‌شود.

در حوزه سینما، طراحی پوستر فیلم‌هایی مانند «مسافران» به کارگردانی بهرام بیضایی و «طلسم» به کارگردانی داریوش فرهنگ از آثار قابل اشاره اوست. این آثار در دوره‌ای تولید شدند که طراحی پوستر سینمایی در ایران به سمت تجربه‌گرایی بصری و استفاده از نقاشی حرکت می‌کرد.

خسروی علاوه بر فعالیت‌های حرفه‌ای در گرافیک کاربردی، آثار نقاشی و طراحی خود را در نمایشگاه‌های متعددی به نمایش گذاشت.

علی خسروی در سال‌های پایانی عمر با بیماری درگیر بود و در نهایت در تاریخ ۹ اردیبهشت ۱۴۰۵، در ۷۸ سالگی درگذشت. با درگذشت او،  عرصه گرافیک معاصر ایران، یکی از چهره‌های تأثیرگذار خود را از دست داد.