به گزارش پایگاه خبری هنری بُراق حامیم، استاد راغب مصطفی غلوش، قاری برجسته مصری، با امضای صوتی منحصر به فرد و بهره‌گیری از سنت استادان بزرگ، تلاوت‌هایی ارائه کرده که در ایران و جهان اسلام مخاطبان فراوان دارد.
پایگاه خبری هنری بُراق حامیم، تلاوت قرآن کریم، در میان هنرهای صوتی جهان اسلام، جایگاهی ویژه و بی‌بدیل دارد. قاریان مصری همواره در این عرصه پیشگام بوده‌اند و استاد راغب مصطفی غلوش یکی از درخشان‌ترین چهره‌های معاصر است. غلوش توانست با ترکیب مهارت فنی، ذوق موسیقایی و درک معنوی، امضای صوتی خاص خود را خلق کند که در ایران نیز مخاطبان گسترده‌ای دارد. این گزارش بر اساس بررسی‌های فنی و زیبایی‌شناختی پایگاه خبری هنری بُراق حامیم، شیوه قرائت استاد غلوش را از منظر موسیقی عربی، انتخاب مقام‌ها و فنون آوازی تحلیل می‌کند.
استاد غلوش در سال ۱۹۳۸م در مصر به دنیا آمد و از سنین کودکی به حفظ و تلاوت قرآن پرداخت. او پس از طی مراحل تجوید و تفسیر، به محافل قرآنی راه یافت و به عنوان قاری رسمی رادیو قرآن مصر شناخته شد. سبک او، تلفیقی از مکتب صوتی مصطفی اسماعیل و عبدالباسط محمد عبدالصمد است که به بیانی شخصی و هنری منجر شد. غلوش تلاوت را تنها بازخوانی آیات نمی‌دانست، بلکه آن را بیان هنری معنا می‌دید و این ویژگی باعث شد ارتباط عمیقی با مخاطبان فارسی‌زبان برقرار کند.
مقام‌ها و دستگاه‌های موسیقایی در تلاوت استاد غلوش:
- بیات (Bayati): آغاز اکثر تلاوت‌ها با مقام بیات است؛ آرام، فروتنانه و متناسب با فضای خشوع.
- رست (Rast): برای آیات محکم و بیان قدرت الهی به کار می‌رود و انتقال نرم از بیات به رست نشان از مهارت و کنترل دقیق صوت دارد.
- صبا (Saba): در آیات حزن و تضرع استفاده می‌شود و حس اندوه و عاطفه را منتقل می‌کند.
- شوری (Shuri): مقام عرفانی و متفکرانه که برای آیات تأمل‌برانگیز و خطاب مستقیم به انسان مناسب است.
غلوش با «مدولاسیون نرم» بین مقام‌ها، شنونده را بدون شوک از مقامی به مقام دیگر منتقل می‌کند و تسلط بالای او بر فواصل و ترکیب‌های صوتی، از بارزترین ویژگی‌های هنری اوست.
فنون فنی و هنری:
۱. دقت در مخارج و صفات حروف: هر حرف با وضوح کامل ادا می‌شود.
۲. تحریرها و زینت‌های صوتی: لرزش‌های کوتاه و کنترل‌شده برای تأکید معنایی به کار گرفته می‌شود.
۳. گستره صوتی و انعطاف در پرده‌ها: صدای غلوش دامنه وسیعی دارد و انتقال بین مقام‌ها بدون فشار صوتی انجام می‌شود.
۴. مدیریت زمان، مکث و سکوت: سکوت‌های کوتاه برای تأثیرگذاری معنایی استفاده می‌شوند.
۵. هماهنگی معنا و صوت: هر نغمه متناسب با مضمون آیه چیده می‌شود.
۶. استفاده از دینامیک صوتی: تغییر شدت صدا برای تأکید بر مضمون آیه.
ساختار تلاوت:
- مقدمه آرام با بیات
- صعود تدریجی به مقام رست
- ایجاد تنوع با مقام‌های فرعی
- بازگشت آرام به بیات و ختم تلاوت
تلاوت استاد غلوش الگویی است از پیوند هنر و معنویت. استفاده هوشمندانه از مقامات و تسلط بر فنون تجویدی، تلاوتی گوش‌نواز و معناگرا ایجاد کرده است که در آن صوت و آیه در هم می‌تنند. این الگو برای قاریان جوان، نمونه‌ای ارزشمند از ارتباط میان زیبایی صوت و خشوع معنوی است.
تلاوت‌های استاد غلوش نه تنها ارزش هنری دارد بلکه جنبه تربیتی و روحانی نیز دارد. او نشان داده که زیبایی صوتی زمانی کامل است که در خدمت فهم و خشوع قرار گیرد. حضور گسترده مخاطبان ایرانی و علاقه‌مندان بین‌المللی به آثار او، گواه تأثیر عمیق این سبک بر قرائت معاصر قرآن است.
منبع: ایکنا-علیرضا سپهوند، آهنگساز
مطالب جالب
عالی‌قاپوی اردبیل؛ احیای هنر معماری صفوی
۶۴۲۶ اثر به جشنواره هنرهای تجسمی جوانان رسید
«حکمت زهرا به عالم نقش بست» در برج آزادی