حراج باران پایان یافت

پنجمین دوره حراج تخصصی باران پس از هفت سال وقفه، با عرضه ۶۹ اثر از ۵۳ هنرمند و فروش ۵۹ اثر به ارزش مجموع ۳۶۹ میلیارد و ۶۰ میلیون تومان به کار خود پایان داد.

بازگشت حراج باران به بازار هنر پس از هفت سال

پنجمین دوره حراج تخصصی باران، شامگاه جمعه ۸ آبان‌ماه ۱۴۰۵ با ثبت مجموع معاملات ۳۶۹ میلیارد و ۶۰ میلیون تومانی به پایان رسید. این رویداد که پس از هفت سال وقفه برگزار شد، با تمرکز بر هنر ایرانی و اسلامی، خوشنویسی، نگارگری، آثار تاریخی و صنایع‌دستی، مجموعه‌ای از آثار هنری و فرهنگی را در معرض رقابت خریداران قرار داد.

به گزارش پایگاه خبری هنری بُراق حامیم، به نقل از روابط عمومی حراج باران این دوره از حراج روز سه‌شنبه ۵ آبان‌ماه با برگزاری نمایشگاه عمومی آثار در تهران، مرکز همایش‌های بین‌المللی رایزن آغاز شد. در مجموع ۶۹ اثر مستند از ۵۳ هنرمند و تعدادی اثر تاریخی در این رویداد عرضه شد که از میان آن‌ها ۵۹ اثر به فروش رسید.

بر اساس آمار اعلام‌شده، حدود ۸۶ درصد آثار ارائه‌شده معامله شدند و مجموع فروش به ۳۶۹ میلیارد و ۶۰ میلیون تومان رسید؛ رقمی که در گزارش منتشرشده معادل حدود یک میلیون و ۳۶۷ هزار دلار اعلام شده است.

اثر میرزا آقا امامی؛ گران‌ترین معامله حراج

بالاترین قیمت فروش در پنجمین حراج باران به اثر «سوخت چرم» از میرزا آقا امامی اختصاص یافت. این اثر با قیمت پایه ۶۵ میلیارد تومان وارد حراج شد و پس از رقابت میان خریداران، به مبلغ ۷۹ میلیارد تومان فروخته شد.

در رتبه بعدی، تابلوی «مجلس بار عام؛ دیدار پادشاه صفوی با پادشاه هند» اثر محمدعلی بن آقا نجف نقاش‌باشی قرار گرفت که ۵۷ میلیارد تومان معامله شد.

یک نسخه تاریخی قرآن کریم متعلق به اواخر دوره سلجوقی با خط محقق نیز به قیمت ۴۵ میلیارد تومان به فروش رسید. همچنین پرده‌ای عثمانی با رودوزی طلا و نشان طغرا سلطان محمود دوم، با قیمت ۳۷ میلیارد تومان از دیگر معاملات شاخص این دوره بود.

در بخش نگارگری و نقاشی معاصر، اثر «پر سوم» با ادای احترام به استاد محمود فرشچیان، ۱۹ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان فروخته شد. اثری از مجموعه اسب‌های صادق تبریزی نیز به قیمت ۱۶ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان و اثری از مجموعه سواران یا عاشقان این هنرمند به مبلغ ۱۲ میلیارد تومان معامله شد.

همچنین یک نقاشی‌خط برجسته از رضا مافی به قیمت ۱۱ میلیارد تومان و اثری از محمد احصایی در همین حوزه به مبلغ ۸ میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان به فروش رسید.

از میرعماد تا نسخه‌های خطی و قالی‌های تاریخی

پنجمین حراج باران علاوه بر آثار هنرمندان معاصر، میزبان مجموعه‌ای از آثار خوشنویسی، نسخه‌های خطی و اسناد تاریخی نیز بود.

در بخش خوشنویسی، قطعه چلیپایی منسوب به میرعماد با قیمت ۳ میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان، اثری از علیرضا عباسی به مبلغ ۱۰ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان و قطعه‌ای از خط شکسته نستعلیق درویش عبدالمجید طالقانی به قیمت ۳ میلیارد و ۱۰۰ میلیون تومان معامله شدند.

از دیگر آثار تاریخی عرضه‌شده می‌توان به فرمان‌های سلطنتی دوره قاجار و فرمانی از قائم‌مقام فراهانی اشاره کرد. نسخه‌ای از مثنوی معنوی به خط شمس‌الدین علی کاتب شیرازی با قیمت ۱۳ میلیارد تومان و نسخه‌ای از کتاب «مقتل» اثر عبدالـنبی شیرازی نیز به مبلغ ۳ میلیارد و ۱۰۰ میلیون تومان به فروش رسیدند.

در بخش صنایع‌دستی و هنرهای وابسته، یک قالی لاکی تهران به قیمت ۴ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومان و قالی خواجه، اثر محمدعلی خواجه، به مبلغ ۳ میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان معامله شدند.

محبوبه کاظمی: توسعه بازار هنر ایرانی ـ اسلامی

محبوبه کاظمی، بنیان‌گذار و مدیر حراج باران، پس از پایان این دوره، سه محور اصلی فعالیت حراج را تشریح کرد.

به گفته او، حراج باران در این دوره ضمن ادامه حمایت از میراث خوشنویسی ایران و معرفی استادانی همچون میرعماد، درویش عبدالمجید طالقانی و علیرضا عباسی، توجه بیشتری به حوزه نگارگری ایرانی نشان داده است.

کاظمی همچنین به اثر «پر سوم» اشاره کرد که با الهام از اسطوره سیمرغ و مفاهیمی همچون آگاهی، امید و نوزایی فرهنگی خلق شده و به یاد استاد محمود فرشچیان در حراج عرضه شده است.

مدیر حراج باران، اصالت فرهنگی، پژوهش و مسئولیت‌پذیری را از مبانی فعالیت این مجموعه دانست و توسعه و تثبیت هنر مبتنی بر ارزش‌های ایرانی و اسلامی را از اهداف اصلی آن عنوان کرد.

او همچنین بر بهره‌گیری از تجربه‌های بین‌المللی، مطالعات تخصصی اقتصادی و ایجاد هم‌افزایی میان هنرمندان، کارشناسان و مجموعه‌داران برای تقویت اقتصاد هنر و گسترش فرصت‌های فرهنگی در سطح ملی و بین‌المللی تأکید کرد.

تحلیل بُراق حامیم

حراج آثار تاریخی؛ سنجش ظرفیت اقتصاد هنر ایران

نتایج پنجمین حراج باران بار دیگر توجه بازار هنر را به ظرفیت اقتصادی آثار ایرانی ـ اسلامی، به‌ویژه خوشنویسی، نگارگری و نسخه‌های تاریخی جلب کرده است. فروش آثاری با قیمت‌های چند ده میلیارد تومانی نشان می‌دهد که بخشی از بازار مجموعه‌داری ایران همچنان برای آثار دارای پیشینه هنری و تاریخی ارزش اقتصادی قابل‌توجهی قائل است.

بااین‌حال، مجموع فروش یک حراج به‌تنهایی نمی‌تواند تصویر کاملی از وضعیت اقتصاد هنر ارائه دهد. برای ارزیابی دقیق‌تر، باید عواملی مانند تعداد خریداران، میزان مشارکت مجموعه‌داران جدید، شفافیت کارشناسی، اصالت‌سنجی آثار، قیمت‌گذاری و سهم هنرمندان زنده در معاملات نیز بررسی شوند.

یکی از نکات مهم این دوره، تنوع آثار عرضه‌شده است. حضور هم‌زمان خوشنویسی کلاسیک، نگارگری، نقاشی‌خط، نسخه‌های خطی و قالی‌های تاریخی نشان می‌دهد که بازار هنر ایرانی ـ اسلامی تنها به یک شاخه محدود نیست و ظرفیت شکل‌گیری بخش‌های تخصصی متنوعی را دارد.

در این میان، عرضه آثار تاریخی مسئولیتی فراتر از معامله اقتصادی ایجاد می‌کند. مستندات مالکیت، اصالت اثر، وضعیت حفاظتی و شفافیت مسیر عرضه باید در مرکز توجه برگزارکنندگان و کارشناسان قرار گیرد. اعتبار بلندمدت بازار هنر نیز به میزان اعتماد عمومی و حرفه‌ای به همین سازوکارها وابسته است.

از سوی دیگر، پیوند میان حراج‌ها و حمایت از هنرمندان معاصر باید تقویت شود. رونق معاملات آثار تاریخی زمانی می‌تواند به توسعه پایدار اقتصاد هنر کمک کند که به گسترش بازار آثار هنرمندان زنده، حمایت از تولید هنری و ایجاد فرصت‌های تازه برای نسل جوان نیز بینجامد.

از نگاه بُراق حامیم، اهمیت پنجمین حراج باران را باید در فرصتی دانست که برای معرفی میراث هنری ایران و سنجش ظرفیت اقتصادی آن فراهم کرده است. تداوم این رویدادها، همراه با شفافیت، پژوهش و سازوکارهای حرفه‌ای، می‌تواند به تقویت جایگاه هنر ایرانی ـ اسلامی در بازار داخلی و عرصه بین‌المللی کمک کند.