وداع با محمود فرشچیان، خالق ماندگار «عصر عاشورا»

محمود فرشچیان، استاد برجسته نگارگری ایران و خالق آثار ماندگاری چون «عصر عاشورا»، در ۹۴ سالگی در آمریکا چشم از جهان فروبست.

به گزارش پایگاه خبری هنری بُراق حامیم، جامعه هنری ایران امروز در سوگ از دست دادن یکی از نام‌آورترین چهره‌های نگارگری و نقاشی ایرانی ـ اسلامی نشست. محمود فرشچیان، هنرمند پیشکسوت و خالق مکتب نوین در نقاشی ایرانی، بامداد شنبه ۱۸ مرداد ۱۴۰۴، در سن ۹۴ سالگی در آمریکا درگذشت.

این خبر ساعاتی پس از آن منتشر شد که طی دو روز گذشته، همسر این استاد پیشکسوت، از سلامت او خبر داده بود. با این حال، صبح امروز علیرضا اسماعیلی، دبیر فرهنگستان هنر، در گفت‌وگو با خبرنگار مهر، درگذشت این هنرمند پرآوازه را تأیید و اعلام کرد که هماهنگی‌های لازم برای برگزاری مراسم یادبود یا انتقال پیکر به ایران، با خانواده ایشان در حال انجام است.

آخرین روزهای زندگی استاد

در روزهای ۱۶ و ۱۷ مرداد، خبرهایی از بستری شدن استاد در بیمارستانی در آمریکا منتشر شد. سخنگوی شهرداری اصفهان وضعیت جسمانی او را «وخیم» اعلام کرد، اما سجاد محمدیارزاده، نماینده تام‌الاختیار فرشچیان و رئیس دانشگاه استاد فرشچیان، این موضوع را تکذیب و توضیح داد که استاد به دلیل زمین خوردن به بیمارستان منتقل شده و در آنجا به ذات‌الریه مبتلا شده است.

زندگی و آثار جاودانه

محمود فرشچیان در ۴ بهمن ۱۳۰۸ در اصفهان زاده شد. پدرش، که نماینده فرش اصفهان بود، او را به کارگاه نقاشی میرزا آقا امامی برد و از همان‌جا استعداد خارق‌العاده او آشکار شد. فرشچیان نزد عیسی بهادری نیز آموزش دید و پس از فارغ‌التحصیلی از مدرسه هنرهای زیبای اصفهان، برای تکمیل دانش هنری خود به اروپا رفت و سال‌ها به مطالعه آثار هنرمندان بزرگ غربی پرداخت.

فرشچیان با ایجاد مکتب شخصی در نگارگری ایرانی، تلفیقی بدیع از اصالت کلاسیک و تکنیک‌های نوین را عرضه کرد. او هنر ایرانی را با روحی تازه غنا بخشید و آن را از بستر شعر، ادب و معنویت اسلامی تغذیه کرد. آثارش پرتحرک، پرجزئیات و سرشار از نمادهای عرفانی و معنوی بود. او در استفاده از خطوط نرم و قدرتمند، رنگ‌های زنده و فضاهای منحنی، مهارتی بی‌نظیر داشت.

الهام‌بخشی آثار او از منابعی چون شعر کلاسیک فارسی، قرآن کریم، کتب مقدس مسیحیان و یهودیان و تخیل ژرف شخصی، سبب شد تا آثارش بازتابی از گفت‌وگوی میان فرهنگ‌ها و ادیان باشد.

فعالیت‌های ماندگار در هنر مذهبی

در کنار تابلوهای مشهور، فرشچیان طراح پنجمین ضریح مطهر امام رضا علیه‌السلام و طراح ضریح جدید سیدالشهدا علیه‌السلام در کربلا بود که با مهارت استادکاران ایرانی ساخته و در سال ۱۳۹۱ رونمایی شد. این آثار، نماد پیوند هنر ایرانی با عشق و ارادت به اهل‌بیت علیهم‌السلام هستند.

جایگاه بین‌المللی

فرشچیان سهم بسزایی در معرفی هنر ایرانی در مجامع جهانی داشت. او به دعوت دانشگاه‌ها و مراکز هنری در کشورهای مختلف، درباره نگارگری ایرانی سخنرانی کرد. تاکنون شش کتاب و مقالات متعدد درباره آثار و سبک منحصر به فرد او منتشر شده است.

با درگذشت محمود فرشچیان، ایران یکی از بزرگ‌ترین سرمایه‌های فرهنگی خود را از دست داد؛ اما میراث معنوی و هنری او همچنان الهام‌بخش نسل‌های آینده خواهد بود.